HTML clipboard
Ali Can, 1925 yılında
Isparta'nın Yalvaç ilçesinde doğdu. Babası Hasan Basri Bey, Annesi ise Havva
Hanım'dır. Evli ve iki çocuk babası olan Ali Can (Canlı) 'nın, Sabri Süha ve
Abdullah Reha adlarında oğulları vardır.
Babasının işi dolayısiyle ailece Aydının Söke ilçesine yerleşmeleri üzerine
ilkokulu orada bitiren Ali Can, Orta Öğrenimine Aydın Sanat Okulu'nda başladı.'
Halk Müziğine karşı olan tutkusu, sanatçı olma arzusu ve yakınlarının da
teşvikleriyle sanat hayatını düşünerek Ankara'ya gelip yerleşti. Orta Öğrenimini
tamamlamak için Ankara Sanat Okuluna devam ederken Ankara Radyosunda açılan Ses
Sanatçısı Sınavını kazanınca, öğrenimini )-yarıda bırakmak zorunda kaldı. (1947)
Değerli Sanatçı ve Halk Müziği Öğretmeni Ali Can'ın Radyo mikrofonlarıyla ilk
kez tanışması şöyle oldu;
1940'lı yıllarda Ankara Radyosunun henüz emekleme yılları. Bütün proğramlar
canlı olarak yapılmakta, yani aynı anda yayına girmektedir Bu yıllarda Radyoda
açılan sınavlarla kadroya alınan Sanatçılar, rahmetli Mesut Cemil Bey'in
Korosunda hem şarkı hem de türkü söylemekteydiler. O yılların kısıtlı
imkanlarıyla da olsa Ankara Radyosu bir konservatuvar, bir Yüksek Okul
durumundaydı.
Radyo'ya girdikten kısa bir süre sonra Halk Müziğini tercih edip çalışmalarını
bu dalda yoğunlaştıran Ali Can, dinleyicilerini.n ilgisini, hocalarının da
takdirini kazanmaya başladı. Rahmetli Muzaffer Sarısözen, Yurttan Sesleri
kurmadan önce Karma Koro içerisinde Halk Müziğin'e yatkın, yetenekli sanatçıları
izliyor, gizliden gizliy'e bu konuya olan ilgilerini anlamaya çalışıyordu.
Kısa bir zaman sonra Sarısözen, «Yurttan Sesler Korosunu kurma çalışmalarına
başladı. Ve Yurttan Seslere ilk davet ettiği kişilerden bir tanesi de Ali Can
oldu. Disiplinli, titiz ve çalışkan oluşu, sesinin tiz ve güzel oluşu, uzun
havalarla, gurbet havalannı söylemede gösterdiği ustalık, kısa zamanda tüm
yurtta tanınmasını şöhrete ulaşmasını sağladı.
Halk Müziğine yatkın, gönüld'en bağlı, gerçekten halk müziğin e aşık olan
Sanatçılar Ali Can'dan sonra Karma Koro'dan bir bir ayrılıp Sarısözen'in
«Yurttan Sesler Korosuna,
geçmeye başladılar. Koro belli bir sayıya ulaştığında çalışmalara geçildi.
Sarısözen Hoca'nın etrafında toplanan ve şimdi bir kısmı hayatta olmayan ilk
«Yurttan Sesler Korosu» sanatçılarından bazıları :
Ali Can; Neriman Altındağ, Muzaffer Akgün, Turhan Karabulut, Sabahat Karakulak,
Nurettin ÇamIıdağ, Orhan Ergiil, Sarı Recep. Mucip arcıman, Ahmet Gazi Ayhan,
Osman Özdenkçi, ve daha birçok sanatçı İşte hatırlayabildiklerimiz bu kadar.
Ali Can, Ankara Radyosuna girdiği ilk Yıllardaki Halk Müziği çalışmalarını şöyle
anlattı
«İşe başladığım . o ) yıllarda hergün 5 - 6 saat.lik çeşitli müzik çalışmaları
yapardık. Ankara Radyosu bir Yüksek Okul durumundaydı. o zaman. Bizler de
elimizden geldiğince layık olmaya çalışırdık bu güzel yuvaya ... Zaten aksi
halde işin pek şakası da. yoktu hani. Çünkü bu gün çoğunu rahmetle andığımız
güçlü yönetici ve hocalarımızm yanısıra,bir de kişilerin radyo çatısı altında
kalıp kaImayacaklarını, terfi edip edemiyeceklerini sınavlarla tayin eden
kurallar vardı o yıllarda. Bugün belki de alışık
olmayanlara fazla sert gelebilir bu kurallar. Çünkü biraz fazla denecek kadar
rahatlığa alışıIdığı bir gerçektir. Ama ben şahsen radyo ailesi içerisinde böyle
bir devrin eğitiminden geçtiğim için çok memnunum. Radyodaki sıkı çalışmaların
her zaman için yararını gördüm.
Rahmetli hocamız Sarısözen, her yaz aylarında Anadoluya derlerneye çıkardı. İşte
o zaman «Yurttan Sesler Korosu'nun Yönetimini bizlere bırakırdı. Bizler
Sarısözenin yolunda çalışmasaydık, O'nun güvenini kazanabilirmiydik, birlik
beraberlik içelisinde çalışmalarımızı sürdürebilirmıiydik... (Neriman Altındağ
Sarısözen, Ali Can, Osman Özdenkçi, Nurettin Çamlıdağ ve Turhan Kara.bulut sıra
ile koro'yu yönetirdik. Sarısözen derlemeden dönünceye kadar.) İşte böyle
yetiştik bizler.»
" Ali Can, TRT'de sırasıyla şu görevlerde bulundu.
- Ses Sanatçısı
- Yurttan Sesler Koro Yöneticisi
- Kadınlar Topluluğu . Erkekler Topluluğu
Yöneticisi
- Şef Prodüktörlük
- TRT'ye alınacak Ses Ve Saz Sanatçıları sınavlarında Jüri Üyesi,
THM Ses ve Saz Sanatçıları Aday Kurs Oğretmenliği ve Başkanlığı
TRT Müzik Dairesi Halk Müziği ve Oyunları Uzmanı
- Mahalli ve Amatör Halk Müziği Sanatçıları Sınavlarında Jüri Üyesi
- TRT Müzik Dairesi Başkanlığı Halk Müziği ve Oyunları Denetleme Kurulu,
Bilimsel Araştırma ve Repertuvar Kurulu Üyesi
- TRT'ye sınavla alınıp. kurs gören Proctüktör ve Spiker Adaylarına THM dalında
Genel Müzik Bilgileri Öğretmenliği
- Ankara Radyosu Türk Halk Müziği ve Oyun· ları Şube Müdürlüğü
- TRT Müzik Dairesi Başkanlığı THM ve Oyunları Merkez Müdürlüğü görevlerinde
bulundu.
Değerli Sanatçı ve Öğretmen Ali Can.
TRT Müzik Dairesi Başkanlığı THM ve Oyunları Merkez Müdürü iken 1981 yılında
kendi isteği üzerine emekli oldu. Bir süre dinlendtkten sonra bir türlü
kopamadığı bu daldaki çalışmalarını yeniden sürdürmeye başladı. Üniversite
öğrencilerinden oluşan 100 kişiyi aşkın bir Halk Müziği Topluluğunu çalıştırdı
ve yönetti
ve Ağustos 2000'de Ankara'da vefat etmiştir.
|